Polskie forum 3dfx
Retro Computers >> Sound Cards >> Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
http://3dfx.pl/cgi-bin/yabb2/YaBB.pl?num=1538086612

Message started by forteller on 28. Sep 2018 at 00:16

Title: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 28. Sep 2018 at 00:16
Kolega GL1zdA poprosił mnie o porównanie CT1600 z CT2760 pod względem jakości dźwięku i syntezy FM. Usiadłem do tematu 2 godziny temu, lecz postanowiłem pociągnąć to nieco dalej. W efekcie porównałem brzmienie syntezy FM następujących kart dźwiękowych:
- A-Trend ATC-6631 YMF719E-S
- Creative Sound Blaster PRO 2 CT1600
- Creative Sound Blaster 16 CT2230 (25.07.2019)
- Creative Sound Blaster 16 CT2291 (27.10.2018)
- Creative Sound Blaster AWE32 CT2760
- Creative Sound Blaster AWE32 CT3990
- Creative Sound Blaster AWE64 Gold CT4390
- Creative Sound Blaster AWE64 Value CT4500 (30.09.2018)

Przy zgrywaniu materiału użyty został następujący sprzęt:
AMD K6-III+ @ 133MHz z wyłączoną całą pamięcią podręczną
256MB RAM SDR @ 66MHz CL2
Gigabyte GA-5AX
3dfx Voodoo 3 3000 AGP
Bestec ATX-300-12Z

Dźwięk zgrywany był za pomocą iRivera H320 z wgranym oprogramowaniem Rockbox i kodowany przez niego do MP3 320kbps w locie. Podłączony był do wyjścia głośnikowego karty dźwiękowej za pomocą kabelka jack-jack (jack-2x chinch w przypadku CT4390). W każdej karcie wyłączony był wbudowany wzmacniacz słuchawkowy jeśli był obecny, a CT1600 miała odkręconą głośność do oporu.

Aby ułatwić dla ucha porównanie dźwięku pomiędzy poszczególnymi kartami, znormalizowałem wszystkie nagrania za pomocą Audacity 2.0.3. Wiadomo - głośniejsze źródło subiektywnie brzmi lepiej, a nie o to chodzi. W paczce zawarte są nagrania zarówno znormalizowane jak i oryginalne, które pozwolą porównać głośność poszczególnych kart.

Nagrania to pierwszy i piąty utwór z Lotus: Ultimate Challenge. Wybrałem akurat te, ponieważ bardzo się od siebie różnią. Pierwszy zawiera dominującą partię basową, podczas gdy piąty zawiera wiele "piskliwych" dźwięków, w sam raz do uwypuklenia ułomności CQM.

Nie przeciągając dłużej oto paczka (352MB):
  (You need to Login or Register

W paczce zawarte są nagrania prosto z H320, nagrania znormalizowane za pomocą Audacity oraz zdjęcia kart w wysokiej rozdzielczości.

Jeśli chodzi o spostrzeżenia, to w uszy rzuca się różnica pomiędzy starszą a nowszą implementacją CQM. CT3990 brzmi zauważalnie gorzej od CT4390, do tego stopnia że w pierwszym utworze Lotusa AWE64 nie brzmi istotnie gorzej od kart z prawdziwym OPL3 - po prostu inaczej. Oczywiście drugi utwór obnaża kartę.

Pierwsza na podium jest ATC-6631. Jest kartą najgłośniejszą, szumi najmniej, ma pełne brzmienie z wybrzmiewającym dołem i nieobciętą górą.

CT2760 nieco obrywa będąc kartą która szumi najbardziej poprzez stary DAC CT1701-T, ale wynikowy dźwięk jest i tak jest moim zdaniem lepszy od wszystkich pozostałych kart wliczając w to ATC-6631. Musicie posłuchać sami, mi podoba się bardziej pomimo tego, że szum jest słyszalny.

CT1600 szumi prawie tak bardzo jak CT2760 ale ma przy tym obciętą górę przez co brzmi gorzej od pozostałych kart mających prawdziwe OPL3.

No i na koniec dwie karty korzystające z CQM. CT3990 ciężko jest słuchać - poszczególne partie realizowane są mniej lub bardziej wiarygodnie, ale ostateczny wynik to zdeformowany dźwięk. CT4390 jest pod tym względem znacznie lepsza, choć również daleko jej do oryginału. Paradoks jednak jest taki, że CT4390 szumi znacznie bardziej od CT3990, która jest najmniej szumiącą kartą w zestawieniu. Możliwe że coś jest nie tak z moim egzemplarzem AWE64 Gold, bo szumi najbardziej ze wszystkich kart w zestawieniu.

Mam nadzieję, że ktoś będzie miał z tych wypocin choć trochę frajdy. Ja bawiłem się przednio ;)
all_002.jpg ( 416 KB | 34 Downloads )

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by GL1zdA on 28. Sep 2018 at 07:42
Dzięki za zrobienie tych nagrań. Dla mnie przede wszystkim jest to potwierdzenie, że jeśli kogoś interesuje synteza FM, to CQM nie jest właściwą drogą.

Co do jakość brzmienia oryginalnego OPL3, to oczywiście najczystszy jest ATC, natomiast z dwóch kart Creative osobiście chyba bardziej odpowiada mi brzmienie oryginalnego SoundBlastera Pro, nawet mimo zniekształceń. Ten CT2760 ma takie "metaliczne" brzmienie u góry (najlepiej chyba słychać w tym fragmencie z Utworu 5, od 1:20). Przy czym to jest subiektywna ocena, więc przy wyborze każdy sam musi ocenić. Zabawne, że przez ten filtr, w Utworze 1 tylko na SoundBlasterze Pro nie ma tego takiego "jasnego szumu", który nawet na ATC słyszę, więc jest on na pewno "zamierzony" przez Yamahę, pytanie, czy kompozytor, gdy tworzył, też go słyszał.

Title: Re: Porwnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by kazeobi on 28. Sep 2018 at 07:53
Iriver z rockbox, lotus... Cytując "szanuje jak poj*bany". Ymf74x chyba powinna byc na podobnym poziomie, co ymf719?

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by Batyra on 28. Sep 2018 at 08:50
@forteller! Kawał dobrej roboty. super sprawa.
Jeśli chcesz to bardzo chętnie podeślę Ci któreś ze swoich kart aby dołączyć do tego porównania. Mi przez remont czas trochę nie pozwala robić nowych nagrań a takie coś i się przyda, i chętnie bym sam usłyszał.

Więc jak cokolwiek być chciał - przejrzyj stronę - pisz i wrzucam w paczkę.

Jest coś w tym, tak jak już pisałem, że CT2760 jest moją ulubioną kartą... choć przyznam że ex aequo z nią jest CT3900 - też nie PnP - dobrze by ją było dodać do tego porównania.

Title: Re: Porwnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by GL1zdA on 28. Sep 2018 at 10:55
CT3900 byłoby super, bo tam już jest nowy DAC w jednej z wersji z CT1703. Jestem jeszcze ciekaw jakiegoś Sound Blastera z DACiem AK4501-VS (czasami mają tylko naklejkę creative'a).

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by Batyra on 28. Sep 2018 at 11:04
No to ja mam soudblastery od game blastera aż do AWE64 na PCI... z pewnymi wyjątkami wszystko. Więc jeśli tylko forteller chce - prześlę do porównania.

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 28. Sep 2018 at 12:11
Cieszę się, że porównanie się podoba :) Nie planowałem dodawać więcej kart, ale mam jeszcze CT1350B, CT4500 i CT4520 które mógłbym przetestować.

@ Batyra
Dzięki za szczodrą propozycję. Myślę że możemy się dogadać (a miałbym też jeszcze jeden romans), tylko trzeba byłoby wybrać karty do przetestowania. Zauważyłem że wszystkie Twoje SB16 mają naklejki Creative na DACach. Czyżby wszystkie miały DAC Asahi Kasei?

@ kazeobi
Wszystkie Yamahy YMF72x/74x mają oryginalny OPL3 więc powinny brzmieć podobnie do mojego A-Trenda, choć wiadomo - bez sprawdzenia można wróżyć z fusów najwyżej ;)

@ GL1zdA
Do odsłuchu używam słuchawek Superlux HD668B które charakterystykę mają taką:
  (You need to Login or Register
Wysoki szum i "aliasing" są bardzo wyraźnie słyszalne, ale jestem zdania, że skoro taka natura OPL3, to nie należy używać filtrów i obcinać tego pasma jak to zostało zrobione w SB Pro 2.0.

Title: Re: Porwnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by GL1zdA on 28. Sep 2018 at 14:01
Ja patrzę na to z perspektywy tego, kto chciałby usłyszeć to, co słyszał kompozytor jak tworzył, a oni odsłuchiwali swoje dzieła na konkretnych kartach. Biorąc pod uwagę, że SB16 wyszedł dopiero w połowie 1992, to jest szansa, że akurat Lotus Ultimate Challenge był tworzony jeszcze dla SB Pro.

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 30. Sep 2018 at 16:35
Zaktualizowałem wpis o CT4500. Niestety mojej CT1350B brakuje oscylatora i dwóch kondensatorów, więc nie ma szans działać.

Będziemy z Batyrą robić manewr z wysyłką jego kart, także  GL1zdA - czy mógłbyś potwierdzić, że jakakolwiek z SB16 Batyry powinna się nadać do przetestowania DAC AK4501-VS (to moje założenie)?

Na razie moje propozycje do przesłania:
- CT1350B (do porównania z moją i próby wskrzeszenia mojej)
- CT1740
- CT3900

Ktoś ma specjalne życzenia? ;)

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by Batyra on 30. Sep 2018 at 20:22

GL1zdA wrote on 28. Sep 2018 at 14:01:
słyszeć to, co słyszał kompozytor jak tworzył, a oni odsłuchiwali swoje dzieła na konkretnych kartach


Z tego co wiem, większoś kawałków midi z gier była komponowana na... keyboardach. To byli muzycy, którzy siadali sobie do tych "pianinek" i grali soundtrack :) - który później był w wersji "originalnej" oraz w wersji "okrojonej" np. pod AdLib, SB pro itp.

Dlatego GM w bardzo wielu tytułach daje najlepsze efekty. Dajmy np. taki Doom. Był komponowany na SC55 i na nim brzmi tak jak słyszał go kompozytor - oczywiście piszac SC55 chodzi mi o keyboard i podpięty pod niego SC55. Z Monkey Island mogło być tak samo tylko że do keyboardu był podpięty MT32... Pierwsze soundtracki pod ALiba pewnie były komponowane na AdLibie i były po prostu "pisane" ale wraz z pojawieniem się GM sprawą muzyki zajeli się muzycy a nie programiści ;) ... Oczywiście nie mogę dać sobie palca uciąć że tak właśnie było - ale jestem o tym przekonany.




Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 30. Sep 2018 at 22:22
Z General MIDI jest ten problem, że bazuje na próbach wbudowanych w urządzenie które służy do odtwarzania, więc na każdym będzie brzmiało inaczej. Wiadomo MT-32 i SC-55 były standardem przy Tworzeniu ścieżek dźwiękowych, ale każde inne urządzenie brzmi inaczej.

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by Batyra on 30. Sep 2018 at 22:26
Hahah� i to właśnie ja lubię najbardziej w dźwiękówkach.
To jak ten sam utwór grany przez tyle różnych orkiestr.

W grafikach było podobnie ale na owiele mniejszą skalę (glive, power vr, direct itp.)� a w dźwiękówkach prawie kazda firma miała swoje brzmienie :)

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by GL1zdA on 01. Oct 2018 at 00:28
@forteller
Sprawa AK4501 się wyjaśniła   (You need to Login or Register. CT1701 to jest po prostu AK4501 z logo Creative, czasem jednak tego nie robili i na kartach lądowały AK z napisem producenta. Więc różnicy być nie powinno.

Co więcej, w przypadku FM różnicy nie powinny być na żadnej karcie z oryginalnym OPL YAMAHY, bo one były wstawiane w parze z przetwornikiem YAC Yamahy. Można spróbować porównać parę YMF262-M + YAC512-M (OPL3-M) z YMF289B-S + YAC-516E (OPL3 w wersji 3.3V). Tylko ta druga para rzadko występuje na kartach Creative i nie widzę ich ani u Batyry ani w mojej kolekcji.

Różnice mogą potencjalnie być w SoundBlasterach 16 w wersjach z C OPL (AWE32 puszczają FM z C OPL przez EMU8000, a ten ma dedykowany DAC), ale tutaj jeszcze ustalam, czy na pewno wtedy FM przechodzi przez CT1701/CT1703. Jeśli tak, to w zasadzie uważać należałoby tylko na SB16 CT2230, występującą czasem w wersji z kombinacją C OPL i CT1703-T, który wg informacji na Vogons jest słaby.

Ale przypomniała mi się inna ciekawostka. AWE32 z CT1747 puszczają FM przez EMU8000, a EMU8000 ma wyjście S/PDIF. Wiec jak chcemy mieć taką super referencyjną wersję FM, to jeśli masz coś, co łyka S/PDIF i ma audiofilski przetwornik, to takie nagranie pomijałoby ewentualny wpływ miksera Creative'a na dźwięk.

Możemy jeszcze iść w kierunku przepadania wpływu miksera na FM. Wszystkie karty z układem Vibra korzystały z miksera w nim wbudowanego. Reszta, łącznie z AWE64, korzystała CT1745 (w różnych wersjach). Z tego co widzę, to mam 3 karty z oryginalnym OPL3 i układami Vibra (CT3930 Sound Blaster 32 i CT3120 Sound Blaster 16 z Modemem na Vibra 16 oraz CT2890 Sound Blaster 16 z Vibra 16S), więc jeśli chcesz na to zerknąć, to mogę podesłać. Teoretycznie wyjście z Vibry powinno być czystsze.

Dodałbym też nagranie z emulowanego OPL z DOSBoxa - jako odniesienie, na ile ta emulacja jest wierna.

@Batyra
No z tym to bywało różnie. Z przypadków, które sam sprawdzałem to np. Dune II:
  (You need to Login or Register

DAW: Adlib Visual Composer
Midi Interface: Adlib Card, Roland MPU-401
Hardware: Roland MT-32, Roland Sound Canvas

  (You need to Login or Register

"By the time I started on Dune 2, I was working on the PC using adlib sound card (FM synthesis based) we also supported Roland Mt32 and Soundcanvas midi playback modules. But its native composition sound began with the FM synthesis and doing a lot of hand-editing within the scores to constantly change instruments, tempos, and transitions."

Co Sound Blastera Pro to myślałem bardziej o muzyce sprzed czasów Sound Canvas. Wiele gier w ogóle nie miało ścieżki pisanej pod MIDI.


Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 01. Oct 2018 at 08:04

GL1zdA wrote on 01. Oct 2018 at 00:28:
Ale przypomniała mi się inna ciekawostka. AWE32 z CT1747 puszczają FM przez EMU8000, a EMU8000 ma wyjście S/PDIF. Wiec jak chcemy mieć taką super referencyjną wersję FM, to jeśli masz coś, co łyka S/PDIF i ma audiofilski przetwornik, to takie nagranie pomijałoby ewentualny wpływ miksera Creative'a na dźwięk.

Popraw się jeśli się mylę, ale jeśli podepnę to do takiego np. SB Live! i zgram z jego cyfrowego źródła i pominę jakiekolwiek przetworniki. Wyjście SPDIF w tych kartach pracuje z innymi napięciami niż przyjmują np amplitunery, ale podobno Live! / Audigy nadają się do zgrywania tego materiału.

GL1zdA wrote on 01. Oct 2018 at 00:28:
Możemy jeszcze iść w kierunku przepadania wpływu miksera na FM. Wszystkie karty z układem Vibra korzystały z miksera w nim wbudowanego. Reszta, łącznie z AWE64, korzystała CT1745 (w różnych wersjach). Z tego co widzę, to mam 3 karty z oryginalnym OPL3 i układami Vibra (CT3930 Sound Blaster 32 i CT3120 Sound Blaster 16 z Modemem na Vibra 16 oraz CT2890 Sound Blaster 16 z Vibra 16S), więc jeśli chcesz na to zerknąć, to mogę podesłać. Teoretycznie wyjście z Vibry powinno być czystsze.

Vibra generalnie były kojarzone z budżetówkami, pewnie dlatego nie idzie ich uświadczyć w kolekcji Batyry ;) Zobaczymy - na razie wezmę karty od Batyry.


GL1zdA wrote on 01. Oct 2018 at 00:28:
Dodałbym też nagranie z emulowanego OPL z DOSBoxa - jako odniesienie, na ile ta emulacja jest wierna.

W sumie nie mam go zainstalowanego, ale to chyba dobra okazja żeby sprawdzić SBOS w moim Gravisie ;)

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by Batyra on 01. Oct 2018 at 08:06
@GL1zdA
Dokładnie tak, no ja trochę generalizowałem. Trzeba wziąć tez pod uwagę, że ścieżka z Dune II to taka z wyższj półki... Chocby ze względu też na wsparcie AdLib gold. Widać, ze oni z adlibe mocno współpracowali.

Title: Re: Por�wnanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by GL1zdA on 01. Oct 2018 at 08:27
@forteller
Tak powinno działać. Nigdy nie bawiłem się z wyjściami cyfrowi na AWE32 więc ciężko mi się tu podzielić doświadczeniem.

Ustaliłem też, że FM, nawet na kartach z C OPL bez EMU8000, idzie przez oddzielny przetwornik CA, więc te CT1701/CT1703 nie mają na nią w ogóle wpływu.

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 27. Oct 2018 at 16:15
Chyba mamy nowego lidera... CT2291 którą kupiłem poza tym, że jest faktycznie niesprawna (cyfrowy dźwięk SB16), zapewnia najmniejszy szum spośród przetestowanych kart przy wiernym dźwięku OPL3. Jednak CT1703-A daje o sobie znać, choć trzeba słuchać na słuchawkach by wychwycić różnice.

Dodatkowe zdjęcia i próbki z Lotusa dostępne pod linkiem z pierwszego posta:
  (You need to Login or Register

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by mt777 on 02. May 2019 at 23:26
Trochę odkop, ale proszę o poradę.
Mam 2760 i niesprawną 3900. Czy warto przelutowywać CT1703 do tej 2760? Czy lepiej zostawić jako jej `unikatowość`...?

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by HanJammer on 03. May 2019 at 01:47

mt777 wrote on 02. May 2019 at 23:26:
Trochę odkop, ale proszę o poradę.
Mam 2760 i niesprawną 3900. Czy warto przelutowywać CT1703 do tej 2760? Czy lepiej zostawić jako jej `unikatowość`...?


Oryginał to oryginał. A co jest uszkodzone w tym 3900?

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by mt777 on 03. May 2019 at 11:06
no weź zgadnij przy tylu elementach co jest uszkodzone  8-)
Stabilizatory napięcia w normie więc jakiś układ padł.
Wydawało mi się, że emu8000 nadmiernie się grzeje i go wylutowałem. Może przełożę go od innej, ale to raczej i tak będzie lipa.

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by HanJammer on 03. May 2019 at 14:20

mt777 wrote on 03. May 2019 at 11:06:
no weź zgadnij przy tylu elementach co jest uszkodzone  8-)
Stabilizatory napięcia w normie więc jakiś układ padł.
Wydawało mi się, że emu8000 nadmiernie się grzeje i go wylutowałem. Może przełożę go od innej, ale to raczej i tak będzie lipa.


Zależy jakie objawy - zniekształcony dźwięk? Nie wykrywana w ogóle przez PNP? Wykrywana ale zupełny brak dźwięku itp.?
To dość zawęża zakres poszukiwań do konkretnych bloków funkcjonalnych karty...

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by mt777 on 03. May 2019 at 18:48
niewykrywana. Tak to bym nie wylutowywał emu. Brak uszkodzeń mechanicznych - jedynie kwarc był bardzo delikatnie uderzony, ale wylutowałem go i okazał się sprawny.

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by mt777 on 03. May 2019 at 21:05
przelutowałem CT1703 i karta działa bezproblemowo. Od razu też przy okazji sloty SIMM. Teraz pierwsza klasa  :)
ct2760_001.jpg ( 1012 KB | 28 Downloads )

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by Neo on 03. May 2019 at 21:55
Nooo, bajka!  [smiley=thumbsup.gif]

Title: Re: Porównanie syntezy FM kilku kart dźwiękowych
Post by forteller on 25. Jul 2019 at 19:34
Mamy nowego lidera!

Moim zdaniem CT2230 brzmi najlepiej ze wszystkich dotychczasowych kart, a z pewnością szumi najmniej :) Zaktualizowałem paczkę na chmurze oraz dopisałem kartę w pierwszym poście, zapraszam do odsłuchów :)

Polskie forum 3dfx » Powered by YaBB 2.6.1!
YaBB Forum Software © 2000-2023. All Rights Reserved.